COVID 19 LEH ISAIAH 1: 13, 14

                  Tunai tengin, A beisa hunna, i Biakinn tek ah Pawlpi bup in, I kikhopa Pasian min I phat khop ziahziah lai hunte, ka phawk kik mahmah a, tua bang hun lui te I ngah kik kha tam maw?, ci in, ka lung ngaingai hi. I khua hunte en le hang lah, ahoih lam sangin asia lam vive hong manawh pih zaw mawk ta hi.

 
              Tua hi a, Ute naute, hi dan in ngaihsun zaw ni. tulai takin, I gam sung hi ta leh I leitung’ dinmun (a chii a nii) pen, ei ut dan in, ei laih theih, ei khel theih hi zenzen lo a, a hi zongin ei khel theih khat bek mah na om kiukiau hi. 

    

            Tua in, bang hiam cih leh, Nang leh Kei nuntak zia (i kha a dingin, khamuanna, I neih theihna dingin), I kisit tekna dingin hun pha mahmah ta hi cih kong phawk sak nuam hi. I ngaklah tek, Topa Zeisu pen asawt lo in, Ama ngiat ii kamciamna a om sa mah bangin hong kum takpi lel ding hi.


                  Tua ahih man in, tua a hong kum ding Topa, amuak dingin I kiging nai hiam? cih dotna tuni in, kong dong nuam hi.


                    I khua hun pai zia pen I hawmthawha I lunga kim theih het loh hangin, ei khel theih hi zenzen lo a, a hi zongin tulai tak, i nuntakna, tu a i dinmun pen, i kihawmthawh nak leh, I kikheel theih ding hun Topa in hong pia lai hi.Tua hi a, I dinmun I kitheih tekna dingin, kei gentheihna ciangciang tawh kong kuppih nuam hi.

        

                   Tu laitaka hong buaisak mahmah Natna, Covid-19 in, Sente hong bawl I cih theih hangin, Pasian in a mite a sittel nop manin, I Upna a picin zawkna dingin a phal natna a hi dingin, ka um hi. Tanglai Isreal mite in Pasian a biakna uh a cihtak lohman un, Amau te tungah Pasian in, Isaiah kamsang zangin, na taai hi.


Isaiah I: 13, 14

        Bangmahin a kimanglo piaknate hong paipih nawn kei un. Paknamtui halna ka kih hi. Khadet ni, Sabbath ni, leh thupi takin na kikhopnate uh mawhna tawh kidim ahih manin ke'n ka thuakzo kei hi. Note' Khadet nite leh na pawite uh ka mudah hi. Tuate pen kei-a' dingin vangikpi khat suakkhin a, tuate khempeuh ka puakna-in ka gim hi.


1. Hih Isrealte hun lai in, bang mawhna a neih man un, hi zah takin Pasian lungkia lawmlawm hiam cih, i ensuk ding hi.

  • Aneu 15 na ah, sisan tawh na khut te uh kidim hi. (mawhnei lo te na that uh hi.)
  • Aneu 16, Gamtat siatna te bawl uh hi. (Thukham na palsat uh hi)
  • A neu 17, ki nengniam na om hi, pa nei lo, meigong te simmawh uh hi. (Mi kideidanna om).

2. Tu laitak a dingin, Khangthak I mawhna dingin bulh leng,
    

Kithahna a om lian loh hangin, (Zeisu thukham sungah, mikhat huatna tawh, I etna in a that mah suak hi, ci ahih manin) ki-huatna I pawlpi sungah om hi kha ding hi.


- Gamtat siatna sungah, Tapidaw te pen, tampi dawnte hong kici ta hi. Gamdang US, Europe, Kawlgam te ci kei ni. I Khua sungah mahmah ah, a tatsia teng, Christian te kihi zaw ta hi. Topa Zeisu mel a liah I mawhna tam lua ta hi kha ding hi.


- Kineng niamna kinei hi. Nipi nisim in, kikhawm pai ding pen, Model lah ni tawh kibang ta hi. I neih manin, Puanhoih nono I silh theih hangin, meigong tagah te a dingin, kikhopna in, lungsiatna ni suak thei hi.


- Kiliatna sakna zong kinei tek hiKua Biakinn hoih pen, kua pawlpimi tam pen, Kua pawlpi in mawtaw hau pen, kua pawlpi sungah gam makaite kihel pen, cih khawng kisialh pihna om kha, hi ding hi.


Nipi ni pen, Pasian phat dinga pai ding kim lai, puanthak silh khalo ahih manin pai nuam nawnlo, cih khawng a om thei hi. Paisian abia mah i hiam? 


- Tu in  ahih leh, Covid-19 hangin, Kikhop na te om thei nawnlo ahih man in, silh leh teen, neih leh lam kidemna te om nawnlo in, I inntek ah Pasian kibia (I Inntek Biakinn suakta), ahih man in, Hih I Biakinn te a kikhakna pen, Pasian deihna hi zaw kha ding hi ka ci ngam hi.
 
3. Paul in a na genna ah:


2Tim. 3:5
          -Biakna thu a puathamteng zui napi-in biakna hangin vangliatna thu a omte deihlo ding uh hi.
          -LST sunga a om thu te sungah a mau deih teng la in a deihloh te a nawlkhin in, a ut teng uh zui in, a ut loh te uh a zui nuam lo uh hi.


2Tim. 4: 3
    -Mite in thuman a ngaih noploh hun, amaute' deihna bek a zuihnop hun, amaute' zaknop thute bek a gen ding sia a cial thuahthuah hun hong tung ding hi. na ci hi.
 

       Tu hun Christian tampi tak te in, thugenna bek kiza nuam a, thuhilhna khawng kiza nuam nawnlo hi.
 
Thuhilhte: I cih ciangin, Kha thu tawh kisai, LST sunga a kigelh khempeuh “Topa in ci hi”ci in, ahi banglian, in Zuih ding Up dingin, a hanthawn ngam, ci a a pulaak khia ngamte  a hi uh hi.  Pasian deihna tawh kituah nak leh, Pawlpi mite zong maitang zahtak tuam nei selo in a hilh ngamte ahi uh hi


Thugente: A deih pen, Laisiangthho mun khat khawng simkhia in, tua tawh kilawm tangthu, tuanthu tawh behlap in, mipi teng nuisak, lungdam sak, cih te a hi hi, thugen pen siam mahmah uh a, mitampi te in deih mahmah zaw uh hi. Kha thu ah, kisikna, ki puahphat theihna cih te kihel kilkel lo hi.  
 
            Tu ni in i phawk ding ka deihin, I kikhop theihlohna in, Leitung bup' mawhna hang zong hi thei a, nang leh kei mawhna hang zong hi thei hi. Topa in tanglai Isrealte tungah, a thu omlo pi in cikmah hun in gawtna, bawlsiatna, danpiakna te tungsak ngei lo hi.


Prepared by Sia Nangpi

Sep. 30, 2020

CHRISTIAN I KI CIH BUANGIN...!

Christian Nuntakna, I kisittel na ding THU 4

I. Christian Nuntakna pen, Deihteelna tawh kipan hi.

                Piansakna sungah, Pasian in Mihingte hong bawl ciangin, Ama meel suun dingin hong bawl hi a. tua khit ciangin a thupi mahmah Pasian hong piak khatin, Deihteel theihna (Power of Choice) ahih kei leh Personal Right, ahi hi. Tua Deihteel theihna pen, kuamah in hong sut thei lo hi. Pasian in zong A full in hong aap a hih manin, na khensatna bangbang hong mang ding a hi hi.

                A hi zongin Tua Deihteel theihna tawh, thukhen satna a hoih lam in aa i teel theih ding’ Pasian in hong deih hi. Mihing I hih nak leh, tua I deihteel na tungtawn in a kalsuan I hi a, tu laitaka na dinmun zong na teelna tungtawn hi pah lel hi. Tua ahih manin, tua Deihteelna sungah na pilvang kei leh, thukhen satna hoihlo (thukhensatna maaanlo) na tuak kha ding hi. Nisim in, Pasian tungah ki-aap mahmah kul cihna hi pah hi.

                Adam leh Eve te zong, a deihteel theihna uh zangkhial in, Pasian thupiak sangin Gulpi thu mang zaw dingin khensat uh a hih manun, Mawhna sungah hong tunlawh uh a, tua mawhna thaman zong tuni ciang dong mah a thuaklawh I hi hi. Mihing I hih nak leh, I nuntak sung bup deihteelna tawh kipeng thei lo hi.

                 A sawt lo in, I gam ah zong, Kumpi lam tawh kisai makai dingte na deih na teel hong kul ding hi. Khat teitei I teel kul hi. A lai ah (a kaingawi) cih bang om theilo hi.

                US Civil War (Pyidwin Sit) lai in, Pasal khat Party nih te a deih zawk om tuanlo a hih manin, a kaingawi dingin Party khatte puansilh in, Party dang khat te Pheituam teeng hi, ki ci hi. Tua Party te in kua lam panglo zaw cih tel lo uh a hih manin, thau tawh kap huan uh hi. ki ci hi.  

                Tua hi a, Mihing I hihna tawh kizui in, i thawh a kipan, i lup kik dong, Kha thu hi ta leh, Leitung vai hi ta leh, I deihteelna leh i khensatna a kisam den ahi hi.

                Tua ahih manin, Upna tawh kalsuan na ah Thu-ummi na hihna tawh kizui in, Topa It takpi na hihna na lahkhiat ding pen, nangma tungah kinga hi pah hi.

Thuhilhkikna 30: 19

                Tuni-in note' langkhatah teci a pang dingin vantung leh leitung ka sam a, note' mai-ah na teel dingun nuntakna leh sihna, thupha leh samsiatna ka koih hi. Tua ahih ciangin note leh na suanlekhakte uh na hin'theihna dingun nuntakna teel un. na ci hi.

Joshua 25: 15

                Topa' na na sepnop kei uh leh, Gun galkhata a na na sepsak uh na pu na pate uh pasian ahi a, note' ten'na gam Amor mite' pasian ahi zongin, a na na sepsak ding peuhpeuh uh tuni-in teel un. Ahih hangin kei leh ka innkuanpihte in ahih leh Topa' na ka sem ding uh hi," a ci hi. Joshua pen, Pasian um mi, Pasian deihna banga gamta mi a hih manin, a innkuan pih zong Pasian thu huzap zo mahmah a hih manin, hi danin teci a pangngam hi pah hi.

IKumpite 18: 21

                Tua ciangin mi khempeuh' nai-ah Elijah hong pai-in, "Ngaihsutna kibanglo thu nih kikalah bang tanvei khensat loin om niloh ding na hi uh hiam? Topa pen Pasian ahih leh amah zui un; tua hiloin Baal pen Pasian ahih leh amah zui un," a ci hi. Ahi zongin mite in kam khat beek dawnglo uh hi.

Tuni in, ki sittel ni. I Christian hihna Pasian thu tawh kituak in a nungta mah I hi hiam? Na Christian hihna Pasian deihna dan mah hi na ci ngam hiam? Nangma thuthu peuh tawh (ut hun ut loh hun cih peuh nei in, a kalsuan na hi lel hiam? Na nuntakzia Christian nuntakna tawh kituak kei, ka deihteelna maan nai kei na cih leh, a hun om lai hi.

II. Christian nuntakna pen kikheelna a om kul hi.

                Khamtung gamah, Christian hong tun zawh, kum (100) vaal khin pek ta hi. Eimah mah mimal in zong, Zeisu Honpa Gumpa in I saan ni, I pianthakni zong, a kum tampi mah paitek ding hi. (naupang te simloh). Tua hi a, Zeisu honpa in I sanna, Piangthak takpi I hihnaa, Zeisu nei takpi I hihna a kilat na dingin, I nuntakna ah kikhelna khat teitei a om kul hi.

                Bang hang hiam cih leh, IPet. 2: 9 sungah, note pen Pasian in a hong teelkhiat minam, Kumpi siampi pawl, a siangtho minam, Pasian' mite na hi uh a, khuamial sung panin a lamdang mahmah ama khuavak sungah a hong samkhiapa' nasepna a lamdangte a genkhia dingin Pasian in a hong teel mite na hi uh hi.

                Tua ahih leh, tuni in, Khuamial mite ahi (Pasian a theilo/ Zeisu a pomlo) mite tawh I ki lamdanna bang teng om i sa hiam?

                John 8: 12 sungah Topa Zeisu in, "Kei pen leitung khuavak ka hi hi. Kei hong zuite in khuavak nuntakna nei ding uh a, khuamial gamtatna neilo ding uh hi," ci hi. Tua bang hi mawk leh, Khuamial I hih na leh khuavak I hihna pen, bang mun ah kidawk hiam? Na pianthak teh, na khuavak hihna bang hiam cih hong kidong leh bang na ci dawn ding hiam, ute naute.

                I khuavak neih in, Ka Upna (Pasian ka Upna) hi ci kha ding hi hangh. A hi zongin, Jame 2: 19 I sim le hang, Pasian khat bek om hi, ci-in na um hi. Tua pen hoih mahmah hi. Dawite nangawn in zong tua bangin um-in lau-in ling deldel uh hi. ci hi.

 Pasian khuavak I taan sak theihna dingin, tampi a om sungah tawm kikum suk ni.

1.       Mat. 5: 16: Midangte in na gamtatna hoihte uh a muh ciangin vantungah a om na Pa uh min a phat theihna dingun mite mai-ah na gamtat hoihna uh khuavak bangin na kilangsak un.

-          Tua Gamtat hoihte pen, Galati 5 sungah Khasiangtho gahteng  ki ci thei hi. Ei ci leh sa tawh I hih zawh dingte hi lo a, I sunga om Christ vangliatna tawh hong kilang khia ding te a hi hi. 

-          Sawltak 4: 13 sungah I et teh: Uliante in Peter leh Johan a han' mahmahna thu leh amaute pilna sang a neilo mi mawkmawk ahihna thu a theih uh ciangin lamdang a sa mahmah uh hi. Tua ciangin Jesuh tawh a kikhawl khin ngeite ahihna uh a phawk uh hi.

*Khawvak taan theina dingin, I pilna, I siamna kisam masa lo a, Pasian hong ompihna kisam I hi zaw hi.

2.       I Kor. 3: 16, 17: Note pen Pasian' biakinn na hihna uh leh note sungah Pasian' Kha Siangtho a teng ahih lamtak na theihsa uh ahi hi. Mi khatpeuh in Pasian' biakinn susia leh Pasian in tua mipa susia ding hi. Bang hang hiam cih leh Pasian' biakinn a siangtho hi a, note zong tua biakinn siangtho na hi uh hi. (I pumpi keem siam ding cihna).

-          I Kor. 6: 19, 20: Na pumpi uh, Pasian in a hong piak, note' sungah a teng Kha Siangtho' biakinn ahih lamtak theilo na hi uh hiam? Note' pumpi, nomau' neihsa hilo a, Pasian-a' ahi hi. Note pen Pasian in a hong leisa na hih manun na pumpi uh Pasian' minthan'na dingin na zang un.

-          I Kor. 10: 31: Tua ahih manin keimah in ka hong gennop thu in: Na hihna khempeuh uh, nekna dawnna-ah ahi zongin Pasian' minthan'na dingin na hih un.

-          Isaiah 55: 2: An a hilo nate leina dingin bang hangin na sum uh zang a, hong gilvahsak theilo nate ngahna dingin bang hangin na sem na hi uh hiam? Keima thu limtakin ngai-in a limci an ne un la, anlimte-ah nuamsain om un. na ci hi.

*Tu laitak in, Christian a kici mi tampi tak te I et ciangin, I zongsatna hoihlo tampi te pen, I pumpi ki-ukzawhloh man vive hi a, tua in I pumpi hong susia sia ahi hi. Tua te in I khuavaak mialsak lam I phawk ding ka deih hi.

 III. Christian nuntakna pen, Challenge, (seinkhaw hmu) a masuan te I hi hi.

                Luke 9: 23: Tua ciangin Jesuh in a nungzuite leh mi khempeuh kiangah, "Mi khatpeuh in kei hong zuihnop leh ama deihna bangin gamta nawn loin nisimin a singlamteh pua-in hong zui ding hi.

                Christian I hih nak leh, Nisim in I puak ding singlamteh a om lam I phawk ding a hi hi. Laisiangtho deihna taktak ah bel, “Pua ding” cih hi zaw a, (Phut ding ahi zongin, ngawngah awk ding a hi zongin, Biakinn sung, innsungah suang ding cihna hih tuak lo hi.)

                Nungzui suahna(Christian) I cih ciangin singlamteh puak nuntakna ahi hi. A hi zongin tu ni in, nang leh kei in I puak ding Singlamteh pen, Rome mite zat, Topa Zeisu puak bawlsiatna singlamteh dan hi nawnlo hi. A laisiangtho mahmah kidawn na ah, Ama deihna bangin gamta nawnlo in ci a hih man in, “Kei” cih Aituam ngaihsutna beina a hi hi.  

1.       Christian nuntakna ah, I thuakkhak ding ahi, haksatna te, gimna te om kha mah ta leh, Pasian a dingin mapang ngam cihna ahi hi.

2.       Nungzui hi ta na hih manin, Pasian in a deihlo te, na lungsim singlamteh tungah na sihsak kul ta cihna zong hi. 

3.      Gal. 2: 20: Tua ahih manin tuhuna ka nuntakna zia pen kei hang hi nawnloin ka sungah a hong om Khrih hang ahi hi. Tua hi a, keimah hong itin, keima-a' dingin a nuntakna a hong pia Pasian' Tapa ka muan'na tawh tu laitakin a nungta ka hi hi. I cih ngam theihna in, singlamteh puakna mah ahi hi.

4.      Satan in a ma nasep, (ze-etna) cikmah hun in, tawlnga ngeilo ding ahih manin, Zeisu nungzui I hihna tawh kizui in nisim in, I puak khop vangik om den ding cihna zong a hi hi.

 IV. Christian nuntakna pen, Pasian Tate suahna a hi hi.

                Ephet 1: 5 Pasian in Jesuh Khrih hangin ama mite ahi dingin eite a hong bawl ding a sehkholhsa hi a, tua bangin a hong bawlding pen ama tupna leh a utna ahi hi. (Zeisu hangin, ta suahtheihna ( Adoption of Children) ci hi).

                Tua a hih manin, Upna hangin Pasian tate I hih leh, Pasian tate’ pianzia, nuntakzia I neih a kul hong hi ta hi. Leitungah I Pianna i nute I pa te pen, lam khat teitei pan in, ki suun hangtang thei hi hangh. Naungek khat hong suah ciangin, nau en dingin I va pai hi. I ciah ciangin a hong kidong masa pen in, “Kua suun a hia?” “Kua suun sa na hia” cih te a hi hi. Khat khat te a nu apa a sun khol kei uh hi. Khat khat leuleu pen, vun-hawk phial cih zah in a kisun pha mahmah zong om thei hi.

1.       I ta te in a nu/a pa mah hong sun leh kinuam mahmah a, hong sut phat kei leh, lamdang kisa in, nupa kikaal kimuanmawhna tamsak tuam mahmah hi.

2.       Tua mah bangin, ta te hong gol tak ciangin, a hoihna khempeuh, a thuman na khempeuh uh, Nu leh Pa te’ minphatna suak thei a, Tate’ siatna, gamtat hoihlohna khempeuh, Nu leh Pa te’ minsiatna hi pah hi.

3.       Tuni in, Christian na hihna leh, Calvary muala hong kibua Topa Zeisu sisan hangin, Pasian ta’ cihna a ngah te I hi a, I pa pen, Pasian a hi hi.

-          Tua a hih leh, Zeisu sutna, Pasian sutna I nei hiam? ( Mualtan suante aw hong ci kha zaw diam?

-          Miten, e leh Koi mun ah sun hong sa?, Na Tapidaw (Christian hihna Piciang/ tawikhai tawh teh ding hi leh, na cing zo ding hiam?

4.       Nang hangin, mite mai ah, khua sung khawngah: na innkuan a maizum sak pa/nu, na hi kha hiam?

5.       Nang hangin, Kha lam ah, Pasian vaang a daisak pa/nu na hi hiam?

6.       Tuni in, I pa Pasian I sut na miten’ hong mu thei ding hiam? I pa I sut kei leh, I pa khat ahi (Satan) a sun I hi mai ding hi.

                Topa Zeisu a kimat laitakin, mikhat in Peter kiangah, "Na kampau zia uh kibang ahih manin nang zong hua Zeisu tawh a kipawl mah na hi takpi hi, (Peter in bel hi peuhmah keng’ ci in nial hi.)

Tu hun teh, ei bel Kei, Christian hing, I cih hangin midang te in hi kei ni teh’ hong cih khak ding lauhuai mahmah ta hi.


Prepared by: Pr. Nangpi 

Hih Article (sermon)pen, Shalom kipawlna ah, a 2 veina ka thu genna (July 15, 2020) a hi hi.

 

                                                                                                                                                                                                                       

 

 

I TALENT ZATSIAM NI!


 

Keytext: EFESA 4:11

Amah in mite tungah siamna a tuamtuam hong pia a,.. 


"Talent" a khiatna leh a deihna:

  1. Mikim tungah Pasian in a kibang lo, a hong piak siamna pen Talent kici hi.
  2. Tua na neih na siamna pen Pasian mintawh mite phattuam na dingin na zat khiatna, na sepkhiatna pen,"Talent apung sak" ki ci hi.
  3. Talent bangzah nei, cih thupi masa lo a, tua naneih na Talent pen bangci bangin pungsak cih athupi zaw a hi hi.

Mat. 25: 24-30 sung sim in:
    Hih Laisiantho mun sungah, Apungsak nuamlo nasem pa khat na om hi. A punsak noplih man in, A talent neih sun teng pen apungsak theipa tungah piak thuah un, ki ci hiau hi. Kawl Laisiangtho sung i sim tak ciangin, na pun sak theih kei leh zong a pungsak thei te (Puai-saa te) cial un, thaman na ngah ding uh hi, na ci hi.
    Tua ahihman Pasian in nang' bang munah hong koiha, bang ci bangin nang hong zang cih na kitel na pan in, Pasian' kihtakna leh sianthona tawh Pasian ading in na kipiak khiatna limlim pen "Pasian mizat" suahtheihna a hi hi.

Talent leh a Khasiangtho Silpiak (Spiritual Gifts)a kilam danna: 
  1. Talent pen, pianpih ngiat siamna(natural abilty) hi a, Silpiak pen, Khasiangtho lawn'na pan in a kingah ahi hi.
  2. Talent pen, mikim (Tapidaw leh daw ta kei leh) a kinei thei hi a, Silpiak pen, Christian te (Zeisu nei te) bek in a neih theih ahi hi. 
  3. Talent leh Silpiak pen, Pasian min thanna dingin kizang tuak thei bilbel na pi in, Talent leuleu Kha lam thu(Spiritual purpose) tawh kisai lo te ah kilim zat zaw hi. 
    A hi zongin, Tua na pianpih Talent neih pen, Na pianthakna tawh kizui in, Pasian gam a ding leh, kha lam gupkhiatna a ding bekin na zat nak leh, "Khasiangtho Silpiak" a zangsiam na hi pah hi. Bang hang hiam cih leh, Talent hoih/siam a nei khempeuh Pasian in zang khin lo a, Pasian zat theih Talent nei te pen, Khasiangtho Silpiak ngah te ki ci thei pah hi. 

Khasiantho Silpiak tawh kisai, Nam 3 in kikhen thei hi. 
  1. Ministering Gifts: Hih Silpiak a ngahte pen, Pasian Nasepna ah a Makai zaw deuh (I Kor. 12: 5) dingin Pasian in a sehtuam Silpiak nam (7) te a hi uh hi. Tua te in, Sawltakte, Kamsangte,  Evangelist te, Pastor te, Sangsia te (Ephet. 4: 11-13), leh Midang a huh ngiatte (I Kor. 12: 28) te ahi uh hi. 
  2. Manifestion Gifts: Hih Silpiak a ngahte pen, Mite in, Pasian Vaang a muh theina dingun, a kipia (Silpiak nam 9) te ahi hi. Tua te in, Ciimna (Wisom), Theihn (Knowlidge), Upna, Cina Damsak theihna, Nalamdang bawltheihna, Kamsanna, Sia leh Pha khentel siamna, Pau tuamtuam theihna, Kamphen Siamna te (I Kor. 12: 7-11), a hi uh hi.  
  3. Motivational Gifts (Mite' lungsim a huzap theina dingin  a kipia Kha (Silpiak nam 7) te ahi hi. Tua te in, Pasian thu phuangkhiatna, Midangte' huhna, Hilhna, Hanthotna, Piakkhiatna, Makaih zawhna, Hehpih theihna te ahi hi.  

    Sawlkhiatna lianpi a sem ding leh gammial phu dingi Nungzui 12 a hi ngei, Sawltak te pen  Khasiangtho tawh kidim khin mahmah hi na pi, Bang hangin Pasian in Paul teel kik sese a hi hiam? 

  1. Pasian in Nungzui masa teng a hawmthawh lai man a hi ding hiam?

  2. Bang hangin  a tuung pek pan, Sawltak Paul pen, kiteel pah lo hiam?

    A kiciana i tel theih thu in, mikhat tekin a tuam vilvel siamna, Talent nei tek i hih lam Pasian in, tel mahmah a hih man a hi hi. Sawltak dangte in a hih theihloh ding uh thu tampi te pen, Paul in hih thei ding cih pen Topa in thei mahmah ahih man ahi hi.

    Tu hun ciangin zong, Pasian nasem dingin a kipia khempeuh, a ki-aap khempeuh, Talent akim in kinei khin thei samlo a, a kulna mun ah, pawlpi-a' dingin phattuamna taktak a piangsak (I Kor. 14: 12) siamna a tuamtuam tawh, i ki panpih theihna ding(I Kor. 12: 11),Topa in, hong deih a hi hi. Tua a hih man in, Khasiangtho silpiak te, Talent te pen Pawlpi kikhen khap na ding hi lo zaw a, Pawlpi akhan semsem theih na ding (Ephet 4: 12, 13) a hi zaw hi. 

    Tua hi a mi khempeuhin i Talent neihte hi ta leh, Khasiangtho Silpiak i neihte hi ta leh: I neih tek tawh i lungkim theih ding thupi mahmah hi. Bang hang hiam cih leh, Leitungah I siamna, I theihna, I kipiak khiatna, i ki-aapna tawh kizui in, ei tawh kituak, i thaman tek  a sang i hi hi. Gentehna in: I Sang Sia sepna pan in i ngah i khasum pen, Zato a sem Siavuan pi pa khasum zah pha het lo ding hi. Tua hi a, I neih Talent leh Silpiak khempeuh te pen,   
  1. Ki hazat theih hi lo hi.
  2. Ki laksak theih hi lo hi.
  3. Kisim mawh sak theih hi lo hi.
  4. Ki phatsak pih theih ding hi lo hi. 
  5. Tua na neih, Siamna pen tawh lungnop lel in. 
    Sawttak masa kicing khin mahmah napi, Paul om kei leh hi zahin Gentile te hong piangthak lo ding uha, Paul laikhak(Bu 14 te ahi), (Romans, Corinthians, Galations, Ephesians, Philippians. Coossians, Thessalonians, Timothy, Titus. Philemon, Hebrews) i cih, Laisiangtho mun te i mu kha kei ding hi. 
  1. Laisiangtho bu zong paa mahmah tuam ding hi.
  2. Gupkhiatna thu tawh kisai, telhak mahmah tuam ding hi.

    Tua a hih manin, Pasian in a hong piak na Talent pen, muhkhiat sawm, telsawm inla, puah toto kawm in khangsak pungsak in. Tua in na suang manpha hi a, Pasian minthanna ding bek in na zat ding, midangte' phattuam na dingin na zat ding ahi hi. Na siamna tawh mi dangte siatna dingin bawl ngeikei in la, midangte a thalawp na dingin, na zatsiam theih mahmah kei phial leh zong, Midangte lungkiatna dingin zang kha kei in. 

A sim mimal khempeuh Topa in thupha hong pia tek ta hen. 

Thupuak: Pr. Nangpi


Hih Article pen, 2019 sungin, Ka Facebook lui sungah ka post ngei khat hi a, Ka Fb lui pen, sia a hih man in, Tu in Edit pha kik in kong post kik a hi hi. 

PAI NGEI-LOHNA MUN AH KHAMUANNA

                                        

Laisiangtho bulphuh Joshua 3: 4, 5

Hih lam ah pai ngeilo na hih manun… (You have not passed this way before).

    Tu laitak, I leitung dinmun I et ciangin, (Tanglai Isreal te kalsuan na ah Moses hong nusiat khit, Joshua Lungkham danin) i paizia ngeina khempeuh kikhel gawpin. A Lungkham huai toto dan in, ka mu hi. Nipi ni in, I pai ngeina I Biakinn te kikhak in, Nisim in aging den sang dak te hong daai in,  Zum innte kikhak in, sumzon khualzinna te kikhawl cip hi phot, cih dan hi.

Hih Covid hangin Ka muhthak te in..,.

  1. Pilna, siamna, I neih tek hangin, Mihingte pen, bangmah I hihloh lam hong phawksak hi.,
  2. Na khempeuh a kidin khawl tak ciangin , i septheih pen hong tawm mahmah kasa hi.
  3. Pasian lo in I sum I paai, I za-neihna, I thu neihna, I zaneihna te a mawkna taktak hi cih ki mu thei hi.  

    Zanhal in Khamtung sia teng leh, UMM makai teng, Zoom tawh kiho khopna ka nei uh hi. Pr. Kap Lian Thang (UMM Presiden), in ka lungsim hong khoih mahmah khat hong genkhia hi. Tua pen, bang hiam cih leh, Hi danin NATNA te hong om tohtoh leh, 

  • I Zum nasepna te pen, khol phot in Lokhawh kisin, huanbawl i kisin hong kul kha ding hi.
  • I khasum pen, tun pongman I piak zawh hangin, piakzawh loh hun hong tung mawk leh, kibuai to mahmah ding hi, hong ci hi.
  • Tu laitak in, Spicer ah zong khasum a lang bek sang sak uh ci uh hi. Ei zong tua dan hi leh, bang ci nuntak mawk ding? Cih a hi hi.

    Tua hi a, Tu hun pen, bang Talent nei cih kidot dot sansan hun hi nawnlo a, I siamna khat teitei pen, bang ci zat ding cih hong thupi zaw ta hi. Tangthu khat: (Fable) (Fable cih bel a taktak hi lo, I nuntakna kipuahna dinga kiphuak khat ngai ni. 

    A gilkial mahmah Zawhngeu om hi. An zong dingin  hong kithawi a mun khat ah, Zusa hong mu petmah in, a delh leh Zusa pen, a kua sungah tum ziau hi A pua pan in Zawhngeu pen hamham na pi in, Zawhngeu awging  hangin Zusa pen bucip hi. Zawhngeu in hong ngaihsun, Hi dan in sawt vei hamhan mah ta leng/Zusa hong pusuak ngeilo ding ahih man in, Mundang ah pai phot in, Ui ham dan ka kisin kul hi  cih hong ngaihsun hi

    Hong kisin takpi in asiam teh Zusa kua hong pai kik hi. A Pua pan in Ui ham in ham a hih manin,  Zusa in Ngaihsun a, Ui om a hih mawk leh Zawhngeu zong om ngam ken teh, cih upna tawh hong pusuak hi. Tua hong pusuah lian leh Zawhngeu in na man pah hi.  Mat a thuak Zusa in Zawhngeu kiangah, Den a Ui ham ka zakna hanga hong pusuak mah hi veng, Ui na om lo in, Nang na hi zaw, ci hi. Zawhngeu in zong,..Haa! ka Aw suah ngeina in hamleng, Nang hong pusuak lo ding cin a, Ui ham a sin kai ve ci in dawng kik hi.

Hih Tangthu panin, bang Lesson mu thei I hiam cih leh:

  1. I sep dan ngeina te bek ci lo in, a kisap dandan zui a nasep, I zon siam ding. (na khempeuh siamkim sawm ding)
  2. Hih te kei hih theih nam hi kei/ hi te,  ka hih zawh ding dan hi kei ci in kineu seek ngeilo ding
  3. A hun zui in,  khel akul te kheel siam ding. Kawl ten (pongsan khuat) cih dan in,  thu khat bek ci tetaa, lo ding.

Tu hi a, Hih bangin Covid-19 hangin Buaina hong om teh Social Media zatsiamna hong kisam mahmah ta hi.

  1.  Biakinn bekah Thugen thei te…tun dinkhawl kul hiau. I sep ding a bei hi pah. Media siam te a Thugen uh kitat sat lo. (Sia Jerry Kap, Pr. Kelly te Pakta ing)
  2.  Biakinn ah La kisa thei nawnlo ahih manin, Online panin sak hun hong hi ta. (Sia Muanpi te group/Sia Muantawng te) kizang thei mahmah.
  3. Online shopping te thupi mahmah hi, Company khempeuh a khawlcip laitak in, Amazon nei pa Jeff Bezos pen, a minute in Million tampi a hauh behna in, E-Commerse pan hi.  
  4. A  kulna tawh kizui in, Social Media (fb, messenger, zoom, viber, Instagram, Whatapp, Twitter), cih te zatsiam ni. Tua in Global Village (Mun khempeuh innkuan khat) in hong suaksak ding hi)
  5.  Social Media zatsiam leng hoih mahmah na pi in, kizang khial to mahmah ding hi. 
  • Social Media zatkhialhna: Chatting bekbek kizat na hangin, Nu-Pa kikaal buaina, (Kitot/kiseelna, Kikhenna), hong piang ding hi.
  • Mun khempeuh kiho theihna hangin, Khangno sungah, zawlgai/ zawl tai hong om ding hi.
  • Game tawh a buaibuai te pen, anneek hun, nasep hun, lup hun hong phawk nawnlo ding uh hi.
  • Phone bekbek etna hangin, mit hong sia pelmawh dinga, Innkim ah naupang mit limlang kibulh ding hi. 
  • Vedio bekbek etna hangin, naupang te thadah in, bangmah sawl zawh in hong om lo ding uh hi.
  • Online tut kul ahih man in, sum bei mahmah dinga- atawpna ah guuktakna hong kipan ding hi.
  • Nu leh Pa te a dingin, Nasep Lianpi (Tate kepna) I kisin phat mahmah hong kul ding hi.

Leitungah hih banga buiana I tuah hangin I LST bulphuh tungtawn pan in, ei a dingin lametna om a, Joshua 3: 5 a tawpna laigual ah, Topa in na lamdangte hong bawl ding hi." hong ci hi. Haksakna mun ah Pasian gamtang pan hi. cih phawk ni.

 

                Tua ahih man in Ute naute, Ih mai lampi tel lo I hih manin, Topa muang kawm in, a thusungah kip sawm ni. Kha lam tai kidem na ah thasan kawm ni, cih hong hanthawn nuam ing. Lungdam.

 

Sermon prepared by: Pr. Nangpi


Hih hanthotna pen, 25/9/2020 ni in, “RBCY Zoom kikhopna” ah ka gen ahi hi.

HUNSIA SUNGAH LAM-ETNA THAK

    

Keytext: Isaiah 24: 1, 2, 14, 15

    En un, Topa in leitung hawmsuak sakin gamkhing suaksak ding a, amah in lei maitang huiheek gawpin, a tunga a teng mite thehthang gawp ding hi. Mi khempeuhte' thuakna kibang kim ding hi. Siampite leh mi mawkmawkte silate leh a tote, van leite leh van zuakte, sumneite leh leibate, a hau a zawng, a thuakna uh kibang ding hi. 

        A suaktasun mite in lungdamin la sa ding uh hi. Nitumna lama om mite in Topa a liat mahmahna thu gen ding uh hi. Nisuahna lama om mite in Topa phat ding uh hi. Tuipi dunga teng mite in Topa, Israel-te' Pasian phat ding uh hi.

I. I nuntakna sungah I thuakkhak haksatna te hangin lungkim lohna tawh, dotna tampi kinei thei zela, tua te lak ah:  

            - Eima mawhna hi kilkel lo napi a, bang hang in sih lawh dihdih I hiam? cih te ahi zongin…

           - Eima palsatna hang ahi hetloh pi khat hangin, bang hangin thuak lawh dikdek I hi hiam? cih te leh...

            - Ei khialhna a hi hetlo pi bang hangin ki mawhsakna te thuak kha  i hi hiam, cih te kihel hi.

         Tua bangin haksatna, Lungkhamna te I thuak laitakin thuak-hak kisa mahmah tek a, A haivai dotna a hi..Pasian koi ah om na hiam? ci-in kidong kha thei hi. Germany gam pan in Pasian a muang ngei khat in, Pasian tungah a lungkiat luat man in, GOD IS DEAD Theory("Pasian si hi" cih Upna) hong phuang khia hi.

            Nikhat, Africa gam ah kial nasia takin tunga, mite pen, si ziahziah hi cih thu News sung pan in Kum 13 a pha Steve Job in a muh tak ciangin, a pastor pa kiangah thu dong ding in hong pai hi.

            Steve in, Bangthu hong dong hiam cih leh:

            - Pastor pa aw: "Hi banga Kial tunna te, hih zaha mi a sihna te Pasian in athei tam" ci hi, A sia pan: "Thei lua"….ci in dawng hi. Tua teh dong leu leu a,

            - "Tua ahih leh, Pastor pa aw, Hih kialpi pen, a beisak thei diam?" Ci leuleu a…A sia pan bel: "Bei sak thei lua e, Topa in hih theihloh nei lo hi ven", ci in dawng hi.

            - "Tua ahih leh Bang hangin Pasian in hih kialpi beisak lo hiam?" ci leuleu hi. Pastor pa in, a hih theih zah in Steve dotna te dawng hi mah leh, Steve dotna khempeuh, dawn zawh ding hi lo a hih lam thei hi. 

        Tua dotna pen, Tuni dongmah mi tampi te dotna mah ahi hi. (Hih Steve Job pen, Apple Company te ii CEO ahi ding pa hi- 2011 in Cancer natna tawh hong nusia khin zo hi. A sih in, Kum 56 pha pan hi.) 

             Tua dan mah in, I innkuan sung pan in, khat peuhpeuh nasia takin natna tawh gim in, zato Siavuan ten zong cihna ding thei nawnlo in, inn lam zuan dingin hong ki sawl laitak in, “Aw’ Pasian koi ah om na hiam” ci-in na dong kha ngei hiam? Khiallo hi teh..

LST sungah zong a dong na om uh hi. Tawm ensuk leng...

  • Mary leh Martha in zong a it mahmah a sanggam pa Lazarus a sih teh: "Topa aw, hih lai-ah a om hi lecin ka u si hetlo ding hi...na ci hi.
  • Topa Zeisu mahmah in zong Singlamteh tungah, "Ka Pasian2, bang hangin kei hong nusia    na hi hiam?" (Mat. 27: 45) na ci hi.
  • David in zong na dong hi. (Late 10: 1) Topa aw, bang hangin gamla din' na hi hiam?    Haksat hunin bang hangin nang bucip khong na hi hiam? na ci hi.

        `     Laisiangtho Lui sungah (Habakuk te, Jeremiah, Ezekiel ten zong Pasian na phunsan ngei uh hi. (Topa aw, Mi gilo ahi na gaalte lah, lawhcing nopsa in aa dau uh lah pai mahmah ven, nang hong muang na mite lah cimawh mahmah ung, na ci uh hi. 

          Tua mah bangin, Tu laitak a I thuak ahi haksatna (Hih Pulnatna) a koi dandan hi hong piang a hi phial zongin, I phawk ding ka deih zawkin, Pasian phalna kihel lo in, nang tungah bang mah piang theilo hi, cih thu a hi hi.

II. Laisiangtho siam ten, Leitung ah, Gimna atuam tuam ahi, Zinlinna, meimual Puakkhapna,               Tuikhanna, mencipna, hi banga Natna a tuamtuam te a hong pianna’ a hang’ pen thu 4 tawh       tehkak uh hi.  

  1.  Hih (Gimna) te pen, Pasian in hong gawtna hi thei hi ci uh hi. Bang hang hiam cih leh, Mihing te pen, om zia tat zia, sia lua mahmah ta uh ahih man un, Pasian daan a kithuak hi ci uh hi.
  2. Hih Leitung mahmah sia lua/teek lua mahmah ta a hih manin, a Leitung ngiatin Ama (Ta-baa-wa) paizia ngiat tawh hih gimna te hong piang hi ding hi,  a ci zong om hi.
  3. Satan in mihingte a hong bawlsiat nopna ngiat hanga piang hi, a ci zong om hi. 
  4.  Atawpna ah, Zeisu a hong paina dingin Ciaptehna/kigin nading, hi ding hi zong ki ci hi.

            Hih Covid-19 zong koi zaw pen tawh kituak hiam cih bel theithei lo hi hangh. A hi zongin LST tungtawn in I phawk dingin ah, Leitungah a piang khempeuh, Pasian phalna lo tawh, bangmah piang thei lo hi, cih thu ahi hi. A hi zongin, Pasian sangin Satan vaanglian zaw I sak leh bel, hih Gimna te hangin Lungkhamna, Lungkiatna I masuan den mai ding hi.

III. U te naute, tu ni in I phawk ding ka deih leuleu in hih gimna natna te khempeuh a piankhiatna       phualpi in, Pasian kiang pan hi khin lo hi cih thu ahi hi.

            Khat vei vei, Topa aw bang hangin Hih bangin natna te  piangsak na hiam na ci kha hiam?  A taktak in, Leitung ah Gimna khempeuh a piankhiatna bulpi in, I galpa Satan ahi hi. Pasian’ THUNEIHNA pen haza a hih manin, langpan ding hong kipan a, vantungmi 1/3 te hong khem puk pah hi. Vantung pan in guallel ahih man in, Leitungah hong kidenna hi a, A guallelhna hangin thangpai mahmah a, Van ah ka om nawnloh hangin Pasian a lehdo theihna dingin lampi hong zong ta hi.

            Eden huan pan in, Adam te a kipan, Leitung Mihing khempeuhte in, Pasian a muanmawh theihtheih na ding leh, Pasian Itna a telkhial theihna ding uh ze-etna a tuamtuam tawh a hi zongin, tuahsiatna, cimawhna te, hong ngahsak hi. Hih thute pen Job laibu sung pan in, I mu thei hi.

Tua ahih manin Ute Naute, Hih thute I telsiam kei leh, Buaina khat peuhpeuh hong tun ciangin,

  •  Pasian mawhsak pah nopna,
  • Pasian mahmah langpan nopna, ahi zongin,
  • Pasian Uplahna sungah i puuk kha ding hi. Tua pen, Satan’ mungtup hi a, tua bang te hangin, eite tung pan in, Satan pen a lawhcing mahmah hong suak ding hi. 

IV. Hih thu te tawh kizui in, Ute naute aw, Tu laitak a I phuk khak ahi hih, Pulnatna tawh kisai in,         Pasian tung hi ta leh, mimal mahmah tungah hi ta leh, ki mawhsak lo ding hi hangh. Hih Natna     in Leitung a kizel limlim ding hi a, Khat teitei tungtawn pan in a hong piang veve ding thu a hi hi.

            A hi zongin a hoih lam in en kik le hang: Hih natna a hong pian tuungin, Sengam, America, Europe gamte ah, natna ngah te pen, Puuk ziahziah, si ziahziah mawk uh a hih man un, Hi dan in I gam hong tung mawk leh, kibei phial lo ding maw, kidalna ding lah kinei hetlo dinga, bang ci kidal mawk ding, ci in keima tumtak in ka lung himawh mahmah hi. A hi zongin I gam hong tun ciangin tua zah in natna a thuak I om kei hi. Topa min ka phat hi.

Hih Natna hangin I Tedim khua in Phattuamna tampi I ngah zaw cih i mu thei hi.

  • Lockdown mun te zong kihong kik ta a, I cina te zong Pasian in damdam in damna hong pia hi.
  • I muh ngei loh Zato vante leh, I Zato pi huang sung mahmah ah zong  Building hoih mahmah te, ICU building te cih bangin, building tampi hong ki behlap ta hi.
  • Laisiangtho Rom. 8: 28 sunga Pasian in a hong kamciam ahi, “Amah a it eite-a' dingin Pasian in, na khempeuh a hoihlamin piangsak hi”, cih thu ataktak in I mu kha hi.

            I makai te thukhun te thuman na tawh, I hih theihzah in zui thei I hih manin, mi 1 leh 2 a ki behlap phial zongin,hi ciang dinmun a tung thei I hi hi.   

       Hih natna tawh kisai hong om tak ciangin, Makai te in, hih dinga hong sawlte leh, Hih loh dinga hong sawl thukhunte pen, pongman a I zuih lai ding kisam hi. Tua te pen a haksa lua om lo hi. A huampi in enpak leng: 

  1.  Khut sil ding.
  2. Mask bulh ding.
  3. A kul luat kei leh, "Vakkhia se kei un" cih te a hi hi. Kei aituam ngaihsut na ah, "Hi bangin Inn sungah Om hithiat na tawh Leitung a honkhia dingin ka kisa ngei kei hi".                         
  4. Omkhopna nei se lo ding. Cihte hi ziau a, a haksa lua om lo hi.

            Tua ahih man in, Thukhunte, Sii-kaan te pen, Gakcipna a bat hangin ei a dingin ahoih mahmah Suahtakna ding na hi zaw thei hi. US gam bangah Human Right ultung sak lua uh a hih man un ki-uk cip, lockdown cipna te sangsiam thei lo uh a, nisim mai in nisim in misi kibeh laplap mai hi.

            Tua mah bangin Pasian deih nuntak zia tawh I kalsuan theihna dingin Pasian in a Thunkhunte, a Thukham te hong pia hi. Langpan sese ding hi lo zaw a, Amah i muanna leh Itna tawh I zuih zawh na dingin I hanciam ding ahi hi. Thukham te pen, vangik puak ding banga hong gaakna hi zenzen lo a. I Suahtak theihna dingin hong piak thukhun te na hi zaw hi. 

  • Jame 2: 12 sungah, Tua ahih manin suahtak theina Thukham (Law of Liberty) tawh kizui-in thukhenna a thuakding mi bangin kampau-in na gamta un” na ci hi.
  • I John 5: 3 Pasian i it ciangin ama thupiakte a zui ihi hi. Eite-a' dingin ama thupiakte zuihding a haksa lua hilo hi.

            Covid-19 sunga thukhun te i zuih nop nak leh, a haksa lua a om loh mah bangin, Pasian in a hong piak Thukhun te zong I zuihnop nak leh a haksa lua a om kei hi.

Ka tawp na dingin,   

            Ute naute Leitungah haksatna tampi I thuaklai ding hi. Hih pulnatna sangin zong Buaina dang I thuak kha phial lai ding hi. Tua hun ciangin, I phawk ding den ka deih in,

1.      Leitunga, I Hauhna, I Pilna Siamnate in Hih Natna te hong gum, hong honkhia zo a hih man in, Pasian thu sung lo buang koi mah ah, “Khamuanna leh Kingakna” zong kei ni.

2.  Leitung a Makai te thukhun I nial leh  gawtna, Thongkiat theihna a om theih mah bangin,

Vantung Pasian Thukhun te zong nial in, I zuih nop kei leh, Pasian gawtna Hell, I tung pelmawh ding hi.

Paunak 28: 9 ah, Mi khat in thukham a zuihnop kei leh ama thungetna nangawn Pasian in zakthadahhuai sa hi. na ci hi.

            Ute naute aw: Tu laitak in I tuahkhak ahi hih natna lianpi (Covid-19) hangin  Nang pen, Pasian tawh kinai zaw ki san na hiam? A hih kei leh Pasian tawh kigamla zaw na kisa hiam?

            I galpa Satan in bel Mihing te tungah a sia pen dingin hong bawlsia thei mah ta leh, Satan sangin a vaanglian zaw Pasian nei I hih man in, Topa tung bek mah ah kinga ni cih kong zawn pha nuam hi.

 

Prepared by: Pr. Nangpi

AAS Principal, Lawibual. Tedim

Hih Sermon pen, Shalom Kipawlna(Lawibual)in a hong sehna tawh kizui in, May 24, 2020(Sunday ni), Sun Hun zatna a hi hi.


Lung himawh huai zaw hi